Beroepsorganisatie medisch specialisten: ‘behoud zzp’ers, geen verplicht dienstverband’
De beroepsorganisatie medisch specialisten FMS spreekt zich duidelijk uit over de positie van zelfstandig ondernemerschap in de zorg. Hun boodschap aan de formateur is om zzp’ers te behouden en professionals niet te dwingen richting een vast dienstverband. De minister van VWS erkent dat een maatregel om medisch specialisten in een dienstverband te dwingen zich mogelijk pas na 30 jaar uitbetaald aan de samenleving.
Beroepsorganisatie medisch specialisten: behoud zzp-schap in de zorg
De Federatie Medisch Specialisten (FMS) geeft in een brief aan de formateur aan dat het personeelstekort de grootste bedreiging is voor de toegankelijkheid en kwaliteit van zorg. Daarmee wordt de flexibele inzet van zelfstandigen geen luxe, maar een noodzakelijke randvoorwaarde. “Behoud de flexibele schil van zelfstandigen in de zorg, die onmisbaar is in tijden van schaarste.”, zo reikt FMS aan. De beroepsorganisatie vreest dat het politieke enthousiasme voor een verplicht dienstverband, de zorgsector verder zal beschadigen.
Ontnemen van ondernemerschap juridisch onhoudbaar
Al jaren zijn er ideeën om medisch specialisten verplicht in loondienst te laten werken. In de praktijk echter blijkt zo’n standpunt niet eenvoudig. De Landsadvocaat wijst erop dat het verplichten tot loondienst ingrijpt in eigendomsrecht en strijdig is met EU-recht. Daarnaast becijfert de beroepsorganisatie medische specialisten zelf dat het € 3,75 miljard zal kosten om medisch specialisten hun ondernemingen af te nemen. De oproep van FMS is dan ook om het zelfstandig ondernemerschap in de zorg te laten voortbestaan. “Behoud de verpleegkundigen, artsen en alle andere zorgverleners … voor het vak en …. behoud de flexibele schil van zelfstandigen in de zorg, die onmisbaar is in tijden van schaarste.”
Verplicht dienstverband duur en juridisch onhoudbaar
Bij het behandelen van de VWS begroting van 2026 gaat de minister in op een aantal punten die de FMS aan de kaak stelt. Inmiddels gaat het verhaal niet meer over de huidige medische specialisten in een verplicht dienstverband plaatsen, maar verkent de mogelijkheid om jong afgestudeerde specialisten tot loondienst te dwingen. Bij vraag 123 staat letterlijk dat wanneer alleen nieuwe artsen worden gedwongen in loondienst te gaan, “het aantal artsen in loondienst geleidelijk zal toenemen volgens een groeipad. Het zal daarom lang (30 jaar) duren voor de genoemde opbrengsten zich volledig manifesteren.” De minister schat besparingen van € 240 miljoen aan personeelskosten en € 100 miljoen aan ‘productie prikkels’, als medische specialisten tot een dienstverband worden gedwongen.
Ook is in dit scenario een uitkoop tot € 2 miljard nodig. Om vervolgens aan te kondigen dat al deze berekeningen “met onzekerheden omgeven” zijn en dat “een nadere berekening nodig is”, zodra de maatregel serieus overwogen wordt. Ook erkent de minister dat verplichte loondienst “wetgeving betreft die ingrijpt in eigendom” en dat de maatregel moet worden getoetst aan het Europees eigendomsrecht. Daarbij verwijst hij naar eerdere adviezen: “Eerder heeft de Landsadvocaat aanzienlijke risico’s geconstateerd bij de uitvoerbaarheid van een maatregel om alle specialisten in loondienst te brengen. Dezelfde voorbehouden gelden voor het in loondienst brengen van nieuwe medisch specialisten.”
Mogelijkheden om zorg zzp te belemmeren drogen op
Het is voor het eerst dat een beroepsorganisatie in de zorg zich stevig uitspreekt voor het zelfstandig ondernemerschap. Ondertussen wordt steeds duidelijker dat de mogelijkheden om zzp duurzaam te belemmeren opdrogen. Het lukt de minister van Sociale Zaken niet om te bewijzen dat de zorgsector een ‘risicovolle’ sector is met veel schijnzelfstandigheid. Nu blijkt dat het de minister van Volksgezondheid niet lukt om zelfstandige zorgprofessionals verplicht tot een dienstverband te dwingen met wetgeving.
De rode draad is duidelijk. De overheid probeert zelfstandigen te belemmeren zonder te begrijpen hoe de sector werkt, hoeveel zelfstandigen er zijn, waarom ze bestaan en wat ze oplossen. Terwijl de politiek blijft zoeken naar manieren om de groep zzp’ers terug te dringen, laat de praktijk zien dat de zorg niet zonder hen kan. De beroepsorganisatie medisch specialisten schrijft dat passende zorg nu “nog te vaak tot stand komt ondanks in plaats van dankzij het systeem”. Datzelfde geldt voor zzp-schap in de zorg. De inzet van zelfstandigen komt vooral tot stand ondanks, in plaats van dankzij het beleid. Terwijl een flexibele schil van zelfstandigen, “onmisbaar is in tijden van schaarste”.
Bron: zzp-erindezorg.nl